Schilderijen, Assemblages en Modifications
13 december 2009 - 14 maart 2010
Filmpje op de site van Cultura: http://player.omroep.nl/?aflID=10516068
Het Stedelijk Museum Schiedam presenteert van 12 december 2009 tot en met 14 maart 2010 de overzichtstentoonstelling Lucassen. Schilderijen, Assemblages en Modifications. In de tentoonstelling zijn circa zestig schilderijen, assemblages en 'modifications' uit de afgelopen vijf decennia te zien. De ruime selectie, met de nadruk op zijn recente werk, maakt zowel de diversiteit als de samenhang in dit oeuvre zichtbaar. Lucassen werkt al bijna vijftig jaar aan een unieke en onvergelijkbare beeldtaal en neemt daarmee een belangrijke plaats in binnen de Nederlandse kunstwereld.
De Nieuwe Figuratie
Lucassen (Amsterdam, 1939) is in de jaren zestig samen met onder anderen Roger Raveel, Raoul De Keyser en Alphons Freymuth een van de belangrijkste vertegenwoordigers van de Nieuwe Figuratie. Het terugbrengen van figuratieve elementen, in een tijd waarin abstractie domineert is voor Lucassen het begin van het zoeken naar een schilderkunst die verschillende opvattingen combineert. Een stijl waarbinnen ruimte is voor zowel figuratieve als non-figuratieve vormen, emotionele tegenover een rationele schilderwijze, plastisch tegenover vlak. Zijn werk kent diverse stijlveranderingen: binnen de ene periode overheerst het figuratieve; dan weer het abstracte. Hierbij is het komen tot een synthese een belangrijk uitgangspunt. Vormen, kleuren, stijlen worden in steeds nieuwe composities naast elkaar geplaatst. Daarbij gebruikt hij elementen uit de (populaire) beeldcultuur, zoals stripverhalen, reclame en citaten uit de kunstgeschiedenis.
Abstract Symbolisme
In de jaren tachtig verandert zijn werk als Lucassen belangstelling krijgt voor 'primitieve kunst'. De formaten van de schilderijen worden kleiner, de kleuren somberder en het perspectief verdwijnt. Hij ontwikkelt een symbolistische beeldtaal met woorden, tekens en cijfers. De cijfers 2, 3 en 7 staan voor onmacht, werkelijkheid en wereld. De vormen en woorden roepen associaties op zoals bij het lezen van een literair gedicht. Beeldgedichten worden deze werken door kunstcritici genoemd. Zelf omschrijft hij ze als 'abstract symbolisme'.
Assemblages en Modifications
Eind jaren negentig begint Lucassen tastbare objecten toe te voegen aan zijn schilderijen; zo ontstaan assemblages. Aan het doek This ist une pipe (2006), is een echte pijp toegevoegd, die samen met de titel direct verwijst naar het werk van Magritte. De synthesestijl is ook in dit werk aanwezig: het abstracte en symbolische uit zijn eerdere werk gaat samen met figuratieve elementen.
In zijn recente 'modifications' bewerkt Lucassen gevonden schilderijtjes, als commentaar op de verpakkings- en wegwerpcultuur. De kunstenaar voegt voorwerpen toe, past ze aan en geeft ze met een verandering, die bedoeld is als een verbetering, een tweede leven en een nieuwe identiteit.
Publicatie
Bij deze tentoonstelling verschijnt ter gelegenheid van zijn zeventigste verjaardag het boek Lucassen, waarin zijn schilderijen, assemblages en 'modifications' uitgebreid worden belicht. Het boek bevat essays van journalist en criticus Ron Kaal, kunsthistoricus Peter van der Meijden en van Lucassen zelf. Het wordt uitgegeven door Uitgeverij Orange House.
(160 pagina's full colour, tweetalig Nederlands - Engels, verkrijgbaar vanaf 13 december voor € 25,-).
Terug naar tentoonstellingen
Lucassen, This ist une pipe, 2006, assemblage, 60 x 65 cm, collectie kunstenaar
foto: Gert Jan van Rooij